Hoe kies ik een fokker
Dus, je hebt besloten voor ratjes te gaan, misschien je eerste, misschien een aantal om aan je huidige groep toe te voegen. Je hebt nagedacht over de dierenwinkel, opvang maar besloten naar een fokker te gaan. De redenen waarom je die keuze hebt gemaakt zal de keuze m.b.t. welke fokker, beïnvloeden.
De meest gebruikelijke reden om ratjes rechtstreeks bij de fokker te kopen is dat je een ratje wil dat gezond is en een goed karakter heeft, tam is en gesocialiseerd vanaf de eerste dag, en heel misschien omdat je een hele specifieke kleur zoekt. Laten we wel zijn. Er is geen enkele fokker die de garantie kan geven dat hij je een ratje meegeeft wat zijn/haar hele leven gezond zal blijven of een goed karakter blijft houden. En geen enkele fokker zal zeggen dat zijn/haar ratten perfect zijn. Door goed te kijken naar de stamboom van de hele generatie en het fokken met de met beste ratten zal het ‘risico' beperkt worden tot een minimum, maar kan nooit helemaal uitgesloten worden.
Als gezondheid je eerste prioriteit is bij het zoeken naar een fokker, kijk dan naar iemand die in het verleden gewerkt heeft met één lijn en meerdere generaties. Dat betekent waarschijnlijk dat er maar 2 of 3 kleuren in die lijn voorkomen en maar een klein aantal met een tekening. Nieuwe kleuren en geïmporteerde lijnen hebben nl. niet genoeg geschiedenis om een zekere gezondheid te garanderen. Je wil toch een fokker die een rat volgt gedurende zijn hele leven, of de rat voor eigen plezier is, naar een andere fokker gaat of naar een privé persoon. Als een fokker dit doet gedurende een aantal generaties, zal hij/zij een goed beeld hebben van de problemen die mogelijk in de lijn voorkomen en desgewenst kan uitleggen welke keuzes zijn gemaakt om problemen voor toekomstige generaties te reduceren.
Hetzelfde geldt voor karakter. De fokker moet alle ratten die ze fokken eigenlijk volgen gedurende hun leven om er zeker van te zijn dat ze een betrouwbaar karakter/temperament hebben. Dit m.n. voor mannetjes die, tussen 6-12 maand, door hormonen een persoonlijkheidsverandering kunnen ondergaan. Het is ook niet verstandig om met een mannetje te fokken als hij nog in deze leeftijd valt.
Vraag wat er gebeurt met de ratten als er niet meer gefokt of geshowd wordt. Houdt de fokker de ratten? Of plaats hij/zij ze bij eigenaren die meer tijd aan het beestje kunnen besteden. Als de ratten herplaatst zijn is het natuurlijk ook nog steeds essentieel om het beestje in kwestie in de gaten te houden v.w.b. gezondheid/karakter.
Sommige fokkers halen de niet geschikte beesten uit hun groep als ze niet meer geschikt zijn voor het fokken (culling). De ratten worden soms ingeslapen. De term culling wordt soms ook gehanteerd bij rittens als het gaat om de nestgrootte te reduceren (4-6 rittens) zodat de moeder er beter mee ‘om kan gaan'. Dit is inmiddels achterhaald door recente studies. Het is niet noodzakelijk voor zowel de rittens alsmede de moeder. De meeste fokkers die wel doen aan culling zullen dat ook bevestigen en als jij als privé persoon het daar niet mee eens bent zal een goede fokker je naar een andere fokker doorverwijzen. Als je gaat voor gezondheid en karakter voor showkwaliteit met kleurtjes e.d.. moet je niet naar een fokker gaan die het culling praktiseert.
Het is ideaal als je de ouders van je potentiële ritten kunt ontmoeten of andere familieleden. Karakter en temperament heeft de neiging om over te gaan in generatie en de ouders kunnen je een idee geven of je schootratjes of hele drukke ratjes kunt verwachten. Tevens is het fijn als je thuis bij de fokker kunt kijken om te kijken onder welke condities de beestjes gehouden worden, je kunt je vragen stellen aan de fokker over bodembedekker, voedsel en de huisvesting en zien hoe ze met hun ratten omgaan. Om zo een beeld te vormen en te beslissen of je met de fokker in zee wil gaan.
Als je bij de rattery geweest bent krijg je ook een goed idee hoe met de dieren om te gaan. Wees niet bang om vragen te stellen over de lessen in socialisatie die de rittens krijgen op dagelijkse basis. Hou rekening met het aantal aanwezige nestjes per keer en hoeveel mensen zich bezighouden met de rittens/ratten. Bijv. sommige fokkers hebben oudere kinderen die zich ook bezig houden met de ratten. Rittens uit zo'n omgeving zijn meer ‘shockproof' dan rittens uit een rustige omgeving. Als je als toekomstige rattenhouder zelf kinderen, honden, katten hebt is het een voordeel om je rittens bij een fokker te halen die ze ook in een huiselijke omgeving op laat groeien. Sommige fokkers hebben wél een speciale rattenkamer maar laten hun rittens toch in een huiselijke omgeving opgroeien om ze te socialiseren.
Heeft de fokker een wachtlijst? De meeste fokkers hebben zoiets en het is fijn te weten waarom dit is. Fokkers met een goede reputatie adverteren niet op Marktplaats/Speurders, gratis advertenties in een krant op bij de supermarkt. Ze vertrouwen op mond-op-mond reclame, referenties en fora/clubs. Een verantwoordelijke fokker zal niet meer nestjes fokken dan dat hij/zij kan wegzetten of zelf behouden. Ze fokken dus niet op commando of behoefte; ieder nest wordt gepland met specifieke kenmerken in gedachten. Elk ‘perfecte'vrouwtje krijg in principe niet meer dan één nestje. Als ze wordt samengezet met het meest geschikte mannetje zal ze nl. al het beste nestje produceren wat er voor haar mogelijk is.
Een goede fokker heeft het beste voor met de individuele rat eerst en denkt dan pas aan winst, nieuwe trendy kleurtjes of show ambities. Een goede fokker neemt geen nest omdat hij/zij het ‘wonder' van een geboorte eens wil meemaken, omdat hun vrouwtje waarschijnlijk een hele goede moeder is of omdat hun ratjes allemaal zo'n geweldig karakter hebben en ze rittens willen die dat ook hebben. Daarom zijn er wachtrijen.
Hoe ver gaat de verantwoordelijkheid van de fokker als het gaat om de ratjes die ze gefokt hebben? Zullen ze direct aan de telefoon hangen als je problemen hebt met je ratten. Bieden ze aan om te ratsitten voor eigenaren die op vakantie gaan? Zijn ze bereid om ratten terug te nemen als de eigenaar ze niet kan houden, om welke reden dan ook? Een goede fokker wil er zeker van zijn dat zijn/haar ratten goed terecht komen en daar ook blijven. Sommige fokkers hebben een soort vragenlijst/questionnaire om meer te weten te komen over de potentiële nieuwe eigenaren voordat ze ‘hun' rittens/ratten aan je verkopen. Bijvoorbeeld: heb je wel tijd om goed voor je ratten te kunnen zorgen. Kun je de voeding en dierenartskosten bekostigen. Welk voer en bodembedekker gebruik je/ga je gebruiken? In welke kooi (afmetingen e.d.). Waar zullen de ratten verblijven (eigen kamer/slaapkamer/woonkamer etc.)? Waarom wil je eigenlijk ratten?
Sommige fokkers gebruiken een contract waarin staat wat ze van de eigenaren verwachten en daarin staat ook wat de fokker zelf doet/kan doen voor de nieuwe eigenaar. Je mag een goede stamboom verwachten met de afkomst van het ouderpaar. Een voorbeeld/naam van het voer wat in de Rattery gebruikt wordt en alle gegevens van de fokker. De standaard leeftijd van een ritten om mee te geven aan de nieuwe eigenaar is 6 weken.
De meeste fokkers houden zich ook bezig met opvang. Er zijn (helaas) een heleboel ratjes die opvang nodig hebben en sommige fokkers zijn erg betrokken bij de opvang of het vervoer van opvangertjes om ze bij nieuwe eigenaren te krijgen (de zgn. rattentaxi). Dit omdat ze begaan zijn met het lot van de beestjes en niet gaan voor het gewin.
Dingen tegen elkaar afwegend is het jouw wens om rittens te hebben en heb je waarschijnlijk een sterke voorkeur voor een bepaalde kleur of tekening. Als je dit zoekt wees dan bereid om te wachten. Als alternatief kun je beslissen een opvangratje een goed huis te bieden. Er zijn dumbo's, blauwe en siamese ratjes gezien in opvangcentra. Een fokker zal in het algemeen niet meer vragen voor een specifieke kleur/tekening/oorstand omdat alle ratten dezelfde zorg en aandacht nodig hebben, ongeacht hun ‘looks'. Voor een fokker is het belangrijk dat een ritten naar een eigenaar gaat waar het ratje/de ratjes een ‘thuis' hebben, ze gewenst zijn en daarom kosten alle ratten hetzelfde. Een uitzondering is er voor ratten die bijv. gecastreerd zijn (opvang). Daar wordt meestal een hoger bedrag gevraagd. Bedenk goed dat je dan zelf de kosten van een operatie niet hoeft te bekostigen.
Een goede fokker zal je graag in contact brengen met andere eigenaren waar hij/zij eerder rittens/ratten aan geleverd heeft. Als je dan nog niet tevreden bent, zoek dan een andere fokker. Er zijn er voldoende! Koop nooit een ratje in een zaak/bij een fokker/broodfokker omdat je het ‘zielig' vindt en hem uit zijn/haar slechte omstandigheden wil redden. Bedenkt dat jouw aankoop dan alleen een positief saldo betekent voor de broodfokker.
@Rian v. Andel, 2007